skip to Main Content
Για την πληροφορία

Ζούμε στην εποχή της πληροφορίας. Χειριζόμαστε ηλεκτρονικούς υπολογιστές, έξυπνα κινητά και ηλεκτρονικό ταχυδρομείο, παρακολουθούμε ψηφιακό ραδιόφωνο και τηλεόραση, χρησιμοποιούμε δορυφορικά δίκτυα και τελειωμό δεν έχει.

Παράγουμε πλέον καθημερινά και καταναλώνουμε, επεξεργαζόμαστε και αποθηκεύουμε ένα μεγάλο όγκο πληροφορίας.

Αλήθεια όμως τί ξέρουμε για την πληροφορία;

Ας προσπαθήσουμε να βάλουμε μια τάξη ξεκινώντας  με τη διάκριση της έννοιας της πληροφορίας (information), από αυτή των δεδομένων (data), που συχνά συγχέονται.

Δεδομένα 

Μπορεί να είναι γεγονότα ή στοιχειώδη μηνύματα, λέξεις-έννοιες, αριθμοί-τιμές, σύμβολα, διαγράμματα, ήχοι. εικόνες-φωτογραφίες (κωδικοποιημένα ή όχι), ένα ακατέργαστο (μη αξιολογημένο) πληροφοριακό υλικό, που δεν έχει άμεση φυσική σημασία, το οποίο όμως μπορεί ο εγκέφαλος μας ή ένας ΗΥ να επεξεργαστεί, για να παράξει μια πληροφορία.

Στους ΗΥ τα δεδομένα που εισάγουμε αποθηκεύονται (σε σκληρούς δίσκους), αφού πρώτα μετατραπούν σε ακολουθίες δυαδικών ψηφίων (0,1), κωδικοποιηθούν δηλαδή στο δυαδικό σύστημα (σε bits και bytes).

Στη φωτογραφία επάνω, ένα  Data Center όπου αποθηκεύονται τα δεδομένα  των χρηστών.

Πληροφορία 

Τώρα είναι κάτι που έχει  σημασία για εμάς (νόημα), κάτι που δεν γνωρίζουμε και θα θέλαμε να μάθουμε.

 Κάτι που μπορεί να αναπαριστά κάτι για κάποιον

Προκύπτει από την επεξεργασία των δεδομένων (που μπορεί να είναι στατιστική ανάλυση, διόρθωση λαθών, συμπίεση τους κλπ), που αυξάνει τη γνώση μας και η διάθεσή της συμβάλει στη λήψη μιας απόφασης. Η πληροφορία μπορεί να ξαναχρησιμοποιηθεί, σαν νέο δεδομένο για περαιτέρω επεξεργασία, που θα δώσει με τη σειρά της μια νέα πληροφορία.

Ας δούμε ένα παράδειγμα:

Ο αριθμός 6984321456 πχ είναι απλά ένα υλικά μορφοποιημένο σήμα, που μπορεί δυνητικά να αποτελεί ένα ‘σημαίνον΄, με πολλαπλές συχνά σημασίες.

Το ενδιαφέρον εδώ είναι ότι μπορεί να αναγνωριστεί αφαιρετικά ως ταυτόσημο, ανεξάρτητα από το μέγεθος, το χρώμα, τη γραμματοσειρά ή τον γραφικό χαρακτήρα του γράφοντος.

Αποκομμένος αποτελεί μια σειρά δεδομένων, που στερείται νοήματος (δεν σημαίνει τίποτα), αν δεν αναφέρεται σε κάτι άλλο (διαφορετικό από τον εαυτό του) και ικανό να αναγνωρίζεται ως τέτοιο από μια κοινότητα ανθρώπων.

Αν όμως στη συνέχεια συνδεθεί πχ με έναν τηλεφωνικό κατάλογο, αποκτά (για έναν σημερινό δυτικό άνθρωπο) ένα συγκεκριμένο νόημα. Γίνεται ο αριθμός του κινητού μιας φίλης μου, της Μαρίας ή αν συνδεθεί με την τράπεζα, γίνεται ο αριθμός του τραπεζικού μου λογαριασμού κ.ο.κ.

Η μορφολογική ψυχολογία (Gestalt) πχ μας δείχνει πως στην παρακάτω εικόνα ο εγκέφαλος μας μπορεί να ΄δει’ ένα μαύρο ποτήρι ή δύο λευκά πρόσωπα. Στα διπλανά σχήματα επίσης αναγνωρίζουμε εύκολα ένα τετράγωνο κι ένα κύκλο, παρά τα όποια κενά τους.

Cup or faces                                                         Square and circle

Ο καθημερινός μας βομβαρδισμός με έναν απίστευτο όγκο πληροφορίας, σε συνδυασμό με την κυρίαρχη τάση για όλο και μεγαλύτερη εξειδίκευση προφανώς δεν είναι κάτι χωρίς συνέπειες. Κλείνοντας λοιπόν θα ήθελα να σας θυμίσω ένα επίκαιρο δίστιχο του σπουδαίου Άγγλου ποιητή T.S.Eliot, τιμημένου με  το βραβείο Νόμπελ λογοτεχνίας το 1948.

‘Που είναι η σοφία;  χάθηκε στη γνώση.

Που είναι η γνώση; χάθηκε στη πληροφορία’

 

Συγγραφέας: Κώστας Γιαννακός

Back To Top